Celelezing 2017
prof. Barbara Baarsma “Voorbij de mythe van baanzekerheid en het vaste contract, op weg naar werkzekerheid


Barbara Baarsma, hoogleraar marktwerking aan de Universiteit van Amsterdam en Kroonlid van de SER, hield tijdens de Celelezing 2017 een vurig pleidooi voor een verandering van onze arbeidsethiek. De moderne tijd kijkt naar het verleden, zei ze, en ziet de grote kansen van morgen over het hoofd. De bezorgdheid dat robots veel mensen werkloos zullen maken, is onterecht: er zijn beroepen en banen in aantocht die nu nog niet bestaan of in de kinderschoenen staan. Maar daar moet de samenleving wel op inspelen. Levenslang werken voor één baas is verleden tijd, net als het levenslang beoefenen van één beroep. De werkende van de toekomst zal een cursist zijn die levenslang kennis vergaart en vaardigheden opdoet om op de arbeidsmarkt aangesloten te blijven. Deze werkende beperkt zich bovendien niet tot één loopbaan, maar heeft verschillende ijzers in het vuur. Om de transformatie naar een modernere omgang met werk te stimuleren, presenteerde ze onderstaand vijfpuntenplan om de arbeidsmarkt te moderniseren:

1). Één contractvorm in (bijvoorbeeld voor de termijn van vijf jaar).

2). Een verzekering tegen kennisveroudering voor alle werkenden.

3). Draai de doorgeschoven risicoverschuiving richting werkgevers terug.

4). Geleidelijke afbouw zelfstandigenaftrek.

5). Verlaag de WIG en de marginale belastingdruk op arbeid!

Celelezing 2016
prof. Alex Brenninkmeijer “Over democratie in onze complexe wereld”.


Alex Brenninkmeijer waarschuwde voor een verschijnsel dat in de politiek en de media overal om zich heen grijpt: vereenvoudiging. Die vereenvoudiging noemde hij reductie, het terugbrengen van een ingewikkeld maatschappelijk krachtenveld tot een bedrieglijk overzichtelijke waarheid. In een wereld die wordt bewoond door mondige burgers die zich onveilig voelen door ontwikkelingen waarop ze geen invloed hebben (Europa, migratie, bankencrisis) en wier angstigheid door de media wordt gevoed, ontstaat de behoefte aan een overmaat aan duidelijkheid.

Duidelijkheid die niemand kan geven en die, aldus Brenninkmeijer, ook niemand moet verlangen. Zijn lezing stelde vooral scherp op het populisme, dat zich van alle politieke stromingen het meest aan reductie schuldig maakt. Behalve dat het populisme het kwaad van deze tijd uitvergroot, versimpelt het de vele oorzaken tot slechts één (de islam). Nog scherper veroordeelde Brenninkmeijer de reductionistische oplossing die het populisme biedt, namelijk dat één leider, één politieke krachtpatser, de goede tijden van weleer zullen doen terugkeren.

Alex Brenninkmeijer was in de periode 2005-2013 de Nationale Ombudsman. Nu is hij lid van de Europese Rekenkamer in Luxemburg en hoogleraar Institutionele Aspecten van de Rechtsstaat aan de Universiteit van Utrecht. Daarnaast is hij voorzitter van de stichting Democratie en Media.

Celelezing 2015

prof. James Kennedy: ‘Baken voor de wereld? Nederlandse tolerantie in (historisch) perspectief’.

 

Sinds de tijd van de protestantse reformatie heeft Nederland een reputatie opgebouwd als land van tolerantie. James Kennedy vraagt zich of over het wel terecht is dat wij over Nederland als tolerant land kunnen spreken. Is het zelfs zinnig om hierover te spreken? Op een boeiende manier laat hij zien dat het woord ’tolerantie’ door de eeuwen heen zoveel betekenissen heeft gehad dat je niet over één begrip kan spreken. Vervolgens gaat hij in op de huidige situatie in Nederland.

 

Hij sluit af met de constatering dat mensen niet het vermogen hebben om grenzeloos alle verschillen van elkaar te accepteren en dat het daarom misschien beter is terug te keren naar de oude definitie van tolerantie als een vorm van verdraagzaamheid. Niet het omhelzen van de verschillen, maar het oefenen van zelfbeheersing door gevoelens van wantrouwen voor je te houden om toch in vrede samen te kunnen leven.


James Kennedy was in 2015 hoogleraar aan de Universiteit van Amsterdam. Per 1 oktober 2015 is hij benoemd tot dean van het University College Utrecht. Daarnaast is hij columnist van Dagblad Trouw.

Copyright © 2015 CeleLezing 2015 | Ontwerp & bouw website Makeable Branding | It's all makeable!